Սկիզբ » Ուսումնական նյութեր » Թեյնիկներին » Linux (*nix) հիմնական հրամաններ: Մաս 1

Linux (*nix) հիմնական հրամաններ: Մաս 1

| Հունվար 6, 2013 | 13 Մեկնաբանություններ |

Այստեղ բերված են debian դիստրիբյուտիվին պատկանող  Linux ubuntu օհ-ի հիմնական հրամանները, բայց դրանց ճնշող մեծամասնությունը նաև այլ դիստրիբյուտվների linux օհ-ի հրամաններ են:

arch Ցույց է տալիս համակարգչի ճարտարապետությունը
uname -m
uname -r Ցույց է տալիս օհ-ի միջուկի տարբերակը
hdparm -i /dev/sda1(կամsd2, sd3, այստեղնշումէք, տրամաբանականսկավառակիid-ն, որըբերվածօրինակումsd1-նէ) Ցույց է տալիս կոշտ սկավառակի պարամետրերը
hdparm -tT /dev/sda1(կամsd2, sd3, այստեղնշումէք, տրամաբանականսկավառակիid-ն, որըբերվածօրինակումsd1-նէ)   Ցույց է տալիս կոշտ սկավառակից տվյալների ընթերցման արդյունավետությունը
cat /proc/cpuinfo Ցույց է տալիս ինֆորմացիա պրոցեսորի վերաբերյալ
cat /proc/interrupts Ցույց է տալիս ինֆորմացիա ընդհատումների վերաբերյալ
cat /proc/meminfo Ցույց է տալիս օգտագործված հիշողության մասին ինֆորմացիա
cat /proc/swaps Ցույց է տալիս ինֆորմացիա swap –ի վերաբերյալ
cat /proc/version Ցույց է տալիս միջուկի տարբերակը
cat /proc/net/dev Ցույց է տալիս ցանցային ինտերֆեյսները
cat /proc/mounts Ցույց է տալիս mount արված ֆայլային համակարգերը
lspci -tv Ծառի տեսքով ցույց է տալիս PCI ինտերֆեյսով սարքավորումները
lsusb -tv Ծառի տեսքով ցույց է տալիս USB ինտերֆեյսով սարքավորումները
date Ցույց է տալիս համակարգային ժամանակը
shutdown -h now Կանգնեցնում են օպերացիոն (գործառնական)համակարգը
init 0
telinit 0
shutdown -h hours:minutes & Կանգնեցնում է օպերացիոն համակարգը (օհ) նշվածժամանակով
shutdown -c չեղյալ է համարում օհ –ի կանգնեցումը
shutdown -r now Օհ –ի վերաբեռնում (restart, reset, reboot, перегрузка)
reboot
logout Դուրս է գալիս համակարգից
cd /home Գնում է  ‘/home’ դիրեկտորիա
cd .. Գնում է մեկ մակարդակ ավելի վեր գտնվող դիրեկտորիա
cd ../.. Գնում է երկու մակարդակ ավելի վեր գտնվող դիրեկտորիա
cd Գնում է  ‘/home’ դիրեկտորիա
 cd /home/user/cods/  /home/user/cods/ բացարձակ ճանապարհով գնում է cods դիրեկտորիա
cd – Գնում է նախորդ դիրեկտորիան, որտեղից եկել էինք ընթացիկ դիրեկտորիա
pwd Ցույց է տալիս ընթացիկ դիրեկտորիայի ճանապարհը
ls Ցույց է տալիս ընթացիկ դիրեկտորիայի պարունակությունը
ls -l Ցուցակի ձևով ցույց է տալիս ընթացիկ դիրեկտորիայի պարունակությունը, ինչպես նաև ֆայլերի և դիրեկտորիաների permission-երը
ls -a Ցույց է տալիս բացի ընթացիկ դիրեկտորիայի պարունակությունից նաև թաքնված ֆայլերն ու դիրեկտորիաները
mkdir dir1 Ստեղծել ‘dir1′ անունով դիրեկտորիա
mkdir dir1 dir2 Ստեղծել 2  դիրեկտորիաներ ‘dir1′ և ‘dir’ անուններով
mkdir -p /tmp/dir1/dir2 Ստեղծել դիրեկտորիաների ծառ (tmp-ի մեջ ստեղծվում է dir1-ը, dir1-ի մեջ էլ dir2-ը),
rm -f file1 Ջնջում է ‘file1′ անունով ֆայլը (‘-f ’-ը նշանակում է ջնջել անկախ ամեն ինչից կամ force)
rmdir dir1 Ջնջում է ‘dir1′ անունով դիրեկտորիան (սա նույնն է ինչ գրես rm –r dir1, ‘-r’-ը նշանակում է ռեկուրսիվ ջնջել dir1 դիրեկտորիան և նրա ողջ պարունակությունը՝ նրա մեջ պարունակվող այլ ֆայլերի և դիրեկտորիաների հետ հանդերձ)
rm -rf dir1 Ջնջել dir1 դիրեկտորիան և նրա ողջ պարունակությունը՝ նրա մեջ պարունակվող այլ ֆայլերի և դիրեկտորիաների հետ հանդերձ
rm -rf dir1 dir2 Ջնջել dir1 և dir2 դիրեկտորիաները
mv dir1 new_dir mv dir1 /home/ubuntu/ Անվանափոխել dir1 –ը new_dir անունովՏեղափոխել dir1 –ը /home/ubuntu/ ճանապարհով (գցում է /home/ubuntu/ դիրեկտորիայի մեջ dir1-ը)
cp file1 file2 Copy է անում file1-ը file2 –ի մեջ
cp dir/* . Copy է արվում ընթացիկ դիրեկտորիայում գտնվող dir դիրեկտորիայի ողջ պարունակությունը ընթացիկ դիրեկտորիայիում՝ dir –ից մեկ մակարդակ վերև
ln  /home/cods/file1 /home/ubuntu/Desktop/lnk_file1 Սարքում է /home/cods/file1 ճանապարհով file1 –ի սիմվոլային link-ը /home/ubuntu/Desktop/ ճանապարհով  և lnk_file1 անունով,
Ln -s /home/cods/file1 /home/ubuntu/Desktop/lnk_file1 Սարքում է /home/cods/file1 ճանապարհով file1 –ի կոշտ link-ը /home/ubuntu/Desktop/ ճանապարհով  և lnk_file1 անունով,
touch file1 Ստեղծում է նոր ֆայլ ընթացիկ դիրեկտորիայում
find / -name file1 Փնտրում է file1  անունով ֆայլը սկսած root(/) –ից, այսինքն ֆայլային համկարգի ամենավերևից
find /home/user -name “*.bin” Գտնել այն բոլոր ֆայլերը, որոնք վերջանում են .bin ով, փնտրումը սկսաել  /home/user դիրեկտորիայից
find /usr/bin -type f -atime +15 Գտնել բոլոր այն ֆայլերը՝ սկսած /usr/bin դիրեկտորիայից, որոնց դիմելու վերջին օրից անցել է ավելի քան 15 օր (-type ֆլագի միջոցով նշում ենք թե ինչ օբյեկտ ենք փնտրում, տվյալ դեպքում f-ը նշանակում է, որ փնտրում ենք միայն ֆայլեր)
find /usr/bin -type f -mtime -15 Գտնել բոլոր այն ֆայլերը՝ սկսած /usr/bin դիրեկտորիայից, որոնք ստեղծվել կամ փոփոխվլ են վերջին  15 օրվա ընթացքում(-type ֆլագի միջոցով նշում ենք թե ինչ օբյեկտ ենք փնտրում, տվյալ դեպքում f-ը նշանակում է, որ փնտրում ենք միայն ֆայլեր)
find / -name *.c -exec chmod 755 ‘{}’ \; Գտնել բոլոր այն ֆայլերը, որոնք վերջանում են .c -ով և փոխել դրանց permission –երը,
grep  jmp entry_point”  /home/ubuntu/cods/injects/* -R Ռեկուրսիվ կերպով (-R ֆլագ) գտնել՝ սկսած /home/ubuntu/cods/injects/ դիրեկտորիայից, բոլոր այն ֆայլերը, որոնք պարունակում են jmp entry_point տողը
whereis file1 Ցույց է տալիս բոլոր այն ֆայլերը, որոնք դիմում են file1 -ին
which file1 Ցույց է տալիս file1 տեղակայման բացարձակ ճանապարհը
mount /dev/sda2 /mnt/sda2 mount  -է անում (կցում է) կոշտ սկավառակի sda2 տրամաբանական բաժինը /mnt/sda2-ում, աիսինքն /mnt դիրեկտորիայում գտնվող sda2 դիրեկտորիայում,
umount /dev/sda2 Ֆայլային համակարգից հեռացնում է (umount) նախկինում կցված sda2 տրամաբանական բաժինը
fuser -km /mnt/hda2 Հարկադրական կերպով ֆայլային համակարգից հեռացնում է (umount)  նախկինում կցված sda2 տրամաբանական բաժինը (սա օգտագործվում է, երբ տվյալ բաժինը զբաղված է այլ օգտագործողի կողմից) ,
mount /dev/fd0 /mnt/floppy Կցել  floppy :D :D :D
mount /dev/cdrom /mnt/cdrom կցել  CD/DVD
mount -o loop file.iso /mnt/isos կցել (սարել) ISO-պատկեր (image)
df -h Ցույց է տալիս mount արված բաժինները
du -sh dir1 Ցույց է տալիս dir1 –ի (dir1-ի փոխարեն կարող ենք տալ ցանկացած դիրեկտորիայի ճանապարհ անկախ նրանից, թե այն որտեղ է գտնվում, բավական է միայն տալ դրա բացարձակ ճանապարհը, օրինակ՝ du -sh /home/ubuntu/cods/ )
groupadd  new_group Ստեղծել նոր խումբ new_group անունով
groupdel new_group Ջնջել new_group անունով խումբը
groupmod -n new_group_name old_group_name Անվանափոխել old_group_name անունով խումբը new_group_name նոր անունով
useradd -c -g admin -d /home/user1 -s /bin/bash user1 Ստեղծել նոր user-ի, նրան տալ /home/user1 տնային դիրկետորիան,  /bin/bash shell-ը, ներառել նրան admin խմբի մեջ
useradd user1 Ստեղծել user1 անունով user,
userdel -r user1 Ջնջել user1 անունով user -ին,
passwd Փոխել ծածկագիրը(եթե root ով չենք մտած, ապա գրում ենք sudo passwd)
passwd user1 Փոխել  user1 –ի ծածկագիրը(եթե root ով չենք մտած, ապա գրում ենք sudo passwd)

Շարունակելի…

Linux (*nix) հիմնական հրամաններ: Մաս 1, 10.0 out of 10 based on 19 ratings

Նշագրեր: ,

Բաժին: Թեյնիկներին, Լինուքս/Յունիքս հրամաններ

Կիսվել , տարածել , պահպանել

VN:F [1.9.20_1166]
Rating: 10.0/10 (19 votes cast)

Մեկնաբանություններ (13)

Թրեքբեք հղում | Մեկնաբանությունների RSS ժապավեն

  1. շատ օգտակար սկսնակ լինուքսոիդների համար :-)

  2. Կարծում եմ արժե հոդվածի ֆորտմատը մի քիչ փոփոխել, օգտագործել աղյուսակ, որովհետև այսպես դժվար է ընթերցվում

  3. Vardan_Grigoryan

    Համաձայն եմ aggregator -ի հետ, կփոխեմ ձևաչափը աղյուսակայինի

  4. Vardan_Grigoryan

    չմոռանամ ասել, որ <> մեր ՏՏ տերմինների բառարանում թարգմանվում է, որպես <>, <>:

  5. Vardan_Grigoryan

    չմոռանամ ասել, որ “mount” մեր ՏՏ տերմինների բառարանում թարգմանվում է, որպես “սարել”, “սարում”:

  6. Vardan_Grigoryan

    հա, բայց դե կարողա մարդիկ գտնվեն, որ ասեն դա հայերեն չի :D :D :D

  7. Հայերեն է այն, ինչն օգտագործվում է հայերեն լեզվում ։Պ Լեզուն գործիք է և մենք ինքներս պետք է որոշենք, թե որ բառն է մեզ ավելի հարմար ինֆորմացիա փոխանակելու համար։

    Ի հարկե չեմ պնդում, որ «mount/մաունթը» ավելի լավ է, քան «սարումը»։ Բայց ԻՄՀԿ այժմ ակտուալ խնդիր է այն, որ ՏՏ-ոլորտում հայերենը գործածական դառնա։ Երբ այն արդեն գործածական լինի, կարելի է անգլերեն ծագում ունեցող բառերը փոխարինել նոր բառերով։

    Մյուս կողմից, կան այնպիսի նոր բառեր, որոնք արդեն բավարար չափով գործածական/հասկանալի են։ Օրինակ copy-ի փոխարեն ես կնախընտրեի «պատճենել» (copy-paste-ն էլ՝ «պատճենել-փակցնել), permissions-ի փոխարեն՝ «թույլտվություններ» և այլն։

    Իսկ ասենք, օպերացիոն համարկարգը բոլորիս հասկանալի է, ու չարժի փորձել հիմա էլ այն «գործառնական համակարգ» դարձնել․ դրանով միայն զուր տեղը լեզուն ենք բարդացնում։

  8. Vardan_Grigoryan

    Դեմ չեմ, կարևորը անհրաժեշտ ինֆորմացիան տեղ հասցնելն ու ստանալն է՝ միաժամանակ չմոռանալով հայերենի մասին:

  9. rob

    մերսի, իսկ շարունակություն կլնի?

  10. Վարդան

    Մոտ ժամանակներս կլինի շարունակություն

Մեկնաբանեք

Կհաստատվեն միայն մեսրոպատառ հայերենով գրած մեկնաբանությունները

187